Saudi Arabia Just Declared AI War on the U.S. and China — Is the Middle East the Next Tech Superpower?
Ả Rập Xê Út vừa tuyên chiến AI với Mỹ và Trung Quốc — Liệu Trung Đông có đang trở thành siêu cường công nghệ tiếp theo?

Jensen Huang vừa nhắc đến một startup Ả Rập Xê Út mới có 6 tháng tuổi — tới ba lần — trong buổi công bố doanh thu của Nvidia. Hãy thử hình dung điều đó. Humain còn chưa đủ tuổi đi bầu cử, vậy mà đã chen chân vào nhóm dẫn đầu AI cùng Amazon, Microsoft, và cả xAI của Elon Musk. Được hậu thuẫn bởi quỹ đầu tư nhà nước 1 nghìn tỷ USD và do Thái tử MBS sáng lập, đây không đơn thuần là một startup nữa. Đây là một đợt phá vỡ thị trường do nhà nước tài trợ.
Humain đang xây các trung tâm dữ liệu với 150.000 GPU Nvidia và hợp đồng 500MW với xAI. Lợi thế của họ? Năng lượng rẻ, cấp phép nhanh, và vị trí địa lý chiến lược. Họ không chỉ chơi cuộc chơi AI — họ đang vẽ lại bàn cờ. Và nếu đạt được 6% năng lực tính toán toàn cầu vào năm 2034, họ sẽ lớn hơn Meta. Liệu Thung lũng Silicon đã toát mồ hôi chưa?
Nghe này, tôi từng xây trung tâm dữ liệu rồi. Nút thắt thật sự không phải là chip — mà là điện, làm mát và mặt bằng. Ả Rập Xê Út có ánh nắng vô tận, đất đai rẻ, và không có kiểu 'đừng xây gần nhà tôi' (NIMBY). Họ có thể xây với tốc độ và quy mô mà Mỹ chỉ dám mơ. Quá hiệu quả đến mức… rợn người.
Nghe như một chiêu trò PR được tài trợ bằng tiền dầu mỏ. Được, họ có tiền — nhưng có nhân tài không? Mỹ thắng cuộc đua AI nhờ hệ sinh thái học thuật cởi mở, nhập cư và văn hóa đổi mới. Ả Rập Xê Út kiểm duyệt gắt gao và chảy máu chất xám. Họ đang đào tạo bao nhiêu tiến sĩ AI?
Tài năng thì có thể mua được. Họ đang tuyển kỹ sư cũ của Google, Nvidia với mức lương gấp ba lần. Câu hỏi thật sự là kiểm soát: liệu các mô hình AI phương Tây có chạy được trong môi trường kiểm duyệt không? Nhưng nếu chỉ xét năng lực xử lý? Họ là bất khả chiến bại.
Đây là cuộc chơi cân bằng địa chính trị. Mỹ và Trung Quốc đang thống trị AI. Các nước đang phát triển muốn có chỗ ngồi. Ả Rập Xê Út không làm vì lợi nhuận — họ làm vì quyền lực, giống như chiến lược dầu mỏ của họ những năm 70.
Chúng tôi chọn Ả Rập Xê Út vì quy định ở đó sẽ không đặt câu hỏi khó chịu. Không có hội đồng đạo đức AI can thiệp. Sa mạc không bận tâm về quyền riêng tư dữ liệu của bạn. Nó chỉ cần khả năng xử lý.
Vì vậy chúng ta đang thuê ngoài dấu chân môi trường và đạo đức của AI cho một vương quốc sa mạc không minh bạch? Tuyệt vời. Đó không phải đổi mới — đó là chủ nghĩa thực dân với GPU.
Mọi người quên mất AMD và Qualcomm vừa ký thỏa thuận lớn với Humain. Đây không phải trào lưu Nvidia — đây là sự dịch chuyển khu vực. Vùng Vịnh đang trở thành 'ASEAN' của cơ sở hạ tầng AI.
Và khi dầu cạn kiệt? Ai sẽ cung cấp điện cho những máy chủ đó? Cát phép thuật à?