Notre Dame's Golden Dome Just Broke the Internet—Is This the Most Beautiful Campus or a Gothic-Revival Disneyland?
Vòm vàng của Notre Dame vừa gây bão mạng—đây là khuôn viên đẹp nhất hay chỉ là Disneyland theo phong cách Gothic?

Vậy là Travel + Leisure vừa vinh danh Notre Dame là một trong những trường đẹp nhất nước Mỹ—và thật lòng, tôi chẳng hề phật ý chút nào. Vòm vàng kia không chỉ là điểm nhấn kiến trúc; đó là ngọn hải đăng thể hiện lòng tự hào Công giáo. Hãy tưởng tượng bạn đang đi bộ quanh khuôn viên, rồi BÙM—ánh sáng vàng chiếu thẳng vào mặt như sự can thiệp thần linh.
Nhưng hãy thành thật đi—ta thích khuôn viên này vì nó đẹp, hay vì nó được định vị như một thương hiệu thời trang cao cấp? Notre Dame không chỉ bán giáo dục; họ bán cả một di sản, một lối sống, và đúng thế, cả đội bóng bầu dục nữa. Phải chăng 'đẹp' chỉ là cách nói bóng bẩy cho 'họ quảng cáo tốt hơn'?
Là người tốt nghiệp năm 2015, tôi xin xác nhận: khuôn viên này mang cảm giác hoàn toàn khác biệt. Bạn không chỉ đi học—bạn đang sống trong một nhà thờ của tri thức. Và đúng vậy, vòm vàng phát sáng như được thắp bằng nước thánh và ý chí mãnh liệt. Vẻ đẹp ở đây không phải ngẫu nhiên. Đó là sản phẩm của thiết kế tinh tế.
Các bạn đang mê mẩn vòm vàng trong khi khuôn viên của tôi chỉ có hai dãy phòng lắp ghép và cái máy bán hàng tự động nuốt mất đồng đô la của tôi. Những khuôn viên đẹp chỉ là biểu tượng cho sự bất bình đẳng. Xin lỗi chứ tôi không thể ngất ngây trước kính màu khi đang lo lắng về học phí.
Thích cách các sân cỏ hoạt động như lá phổi xã hội của khuôn viên. Không gian xanh mở không chỉ đẹp—đó là cơ sở hạ tầng tâm lý. Duke và Notre Dame hiểu điều này. Trong khi đó, những trường ‘đẹp’ khác chỉ chất đống những khối kính và gọi đó là kiến trúc.
Năm ngoái tôi đã tham quan 12 trường được gọi là 'đẹp'. Một nửa trong số đó giống như phim trường—rất đẹp nhưng không có hồn. Bạn biết kiểu đó mà: cỏ cắt tỉa gọn gàng, không hề có nét vẽ bậy, mọi thứ trông như tờ rơi quảng cáo. Cộng đồng thật sự phải có dấu vết của thời gian và sinh hoạt.
Dành cho bạn sinh viên cao đẳng cộng đồng: tôi hiểu bạn. Nhưng đừng để vòm vàng lung linh làm bạn sao nhãng—giáo dục không nằm ở những bức tường. Nó nằm ở con người. Ký ức quý giá nhất của tôi? Những buổi học khuya trong tầng hầm thư viện. Lần nào vòm vàng cũng chẳng giúp tôi qua được Môn Nhiệt động lực học cả.
Được rồi nhưng hãy cùng trân trọng mục đích thiết kế thực sự ở đây. Khuôn viên Notre Dame không phải ngẫu nhiên. Mỗi vòm cong, mỗi lối đi—tất cả đều được dàn dựng để khơi gợi cảm giác kinh ngạc. Đó là kỹ nghệ cảm xúc. Và nó hiệu quả.
Tôi kính trọng cảm giác kinh ngạc đó. Nhưng kinh ngạc thì không trả được tiền thuê nhà cho tôi. Tôi có thể được nhận vào trường chỉ nhờ 'kỹ nghệ cảm xúc' không? Tôi nghĩ là không.
Những đề cử đáng chú ý: khuôn viên 27.000 mẫu của Berry College ở Georgia cảm giác như một công viên quốc gia. Và Flagler ở Florida? Ngay trên bãi biển luôn. Vẻ đẹp của Notre Dame là biểu tượng—nhưng không phải là duy nhất đáng xem.