Trump Promises Billions to Fix Venezuela—But Can Soup Be on the Table Before the Oil Flows?
Trump hứa hàng tỷ đô để cứu Venezuela—nhưng bao giờ người dân mới có nồi súp đàng hoàng?
Tầm nhìn hoành tráng của Trump về Venezuela—hàng tỷ đầu tư, dầu lại chảy, nền kinh tế hồi sinh—nghe như một câu chuyện cổ tích chính trị. Trong khi đó, ở các chợ Caracas, một ký thịt đắt hơn 25 mức lương tối thiểu, và người dân chỉ cầu một phép màu để mua nổi một nồi súp.
Mỹ hứa phục hưng dầu mỏ và sửa chữa cơ sở hạ tầng, nhưng với người Venezuela làm 3 nghề mà vẫn chỉ ăn được một bữa, đó không phải là cứu trợ—mà là lý thuyết xa vời. Khi bạn sống với 0,4 đô mỗi tháng, từ 'phồn vinh' nghe như từ ngữ của người khác.
Tôi ở Caracas tháng trước. Câu cửa miệng ở đó không phải là 'đầu tư' hay 'hồi sinh'—mà là 'resolver'. Người dân không đợi Washington cứu mình. Họ trao đổi hàng hóa, chạy ăn từng bữa, sống từng phút. Hệ thống sụp đổ rồi, nhưng tinh thần con người? Vẫn đang thở.
Hãy thực tế đi: Mỹ không làm vậy vì lý do nhân đạo. Đây là chuyện giành trữ lượng dầu và đối phó ảnh hưởng Trung Quốc. 'Trợ giúp' chỉ là cái mác cho việc khai thác tài nguyên chiến lược.
Em gái tôi vẫn sống ở Caracas. Mỗi tuần nó đều phải chọn giữa thuốc và ăn. Đây không phải lý thuyết. Mà là nỗi đau từng ngày. Tôi cầu Mỹ giúp được, nhưng tôi từng nghe bài hát này rồi—và nó luôn kết thúc bằng nước mắt.
Albert Williams và Usha Haley nói đúng—phục hồi sản lượng dầu là chìa khóa. Nhưng dù các công ty Mỹ sửa được nhà máy lọc, tiền vẫn chảy qua các tổ chức. Mà nếu tổ chức đó tham nhũng? Thì đang xây nhà trên nền cát.
Ừ, hứa hẹn lớn nghe thì hay. Nhưng nếu không cải cách thể chế, mọi tiền đổ vào Venezuela sẽ biến mất như đồng bolivar trong siêu lạm phát.
Đúng vậy. Tôi thấy một phụ nữ đổi đôi giày lấy ba quả trứng. Không ngân hàng, không hợp đồng—chỉ là mưu sinh thông minh. 'Resolver' không phải khẩu hiệu. Đó là cách sống còn.
Nhớ Iraq 2003 không? 'Giải phóng' và 'dân chủ' cũng chẳng cho ai ăn no. Can thiệp nước ngoài hiếm khi giúp người nghèo—chỉ thay đổi ai cầm đầu cái bánh.
Hoài nghi thì dễ. Nhưng nếu 10% lợi nhuận dầu mỏ đến được người dân Venezuela, cũng có thể đổi lấy thuốc, đồ ăn và trường học. Hi vọng không phải ngây thơ—mà là điều bắt buộc.